تجربه مدرنیته ایرانی و روایت‌ بازار

تجربه مدرنیته ایرانی و روایت‌ بازار

محسن محمودی با کتاب «بازار و دولت در ایران: سیاست بازار تهران» آرنگ کشاورزیان نخستین‌بار در سال ۱۳۸۸ آشنا شدم. باید برای درس جامعه‌شناسی سیاسی دوره دکترای دانشگاه شهید بهشتی تحقیقی می‌نوشتم در مورد کارکرد سیاسی بازار تهران. فرضم بر این بود که نیم دو جین کتاب و مقدار معتنابهی مقاله علمی -تخصصی و بی‌شمار پایان‌نامه در مورد این موضوع پیدا خواهم کرد. در کمال شگفتی، به جز چند اثر علمی - تفننی چیزی پیدا نکردم. در واقع، تمام پژوهش‌های جدی در این زمینه - همانند سایر عرصه‌ها و درون‌مایه‌های دیگر - در خارج از ایران (به‌ویژه آمریکا، بریتانیا و آلمان) انجام شده بود.

جمعه 25 بهمن 1398 ساعت 8:43

به گزارش شبکه خبری بانک و بیمه "بینا" به نقل از دنیای اقتصاد 

تجربه مدرنیته ایرانی و روایت‌ بازار

یک‌بار دیگر این مساله برایم آشکار شد که نظریه «شرق‌شناسی» ادوارد سعید تاچه اندازه غیردقیق، غیرعلمی و زیان‌بار است. در واقع، او درست می‌گوید که ما «شرق» را از نگاه «غرب» شناختیم، اما به این نکته توجه نمی‌کند که تمامی منابع و مطالعاتی که در مورد شرق وجود دارد، حاصل پژوهش‌های علمی، دقیق و عموما بی‌طرفانه شرق‌شناسان است.  همان‌گونه که گفتم، در حین جست‌وجو برای یافتن منابعی در مورد بازار تهران، به کتاب بازار و دولت در ایران برخوردم. از اسم نویسنده پی بردم که باید تبار ایرانی داشته باشد. حدسم درست بود. آرنگ کشاورزیان، چهار ساله بوده که همراه مادر و پدرش از ایران به انگلستان مهاجرت کرده است. حالا ۴۳ سال از آن روزها می‌گذرد و در حال‌حاضر آرنگ ۴۷ ساله است. او استاد موسسه مطالعات اسلامی و خاورمیانه در دانشگاه نیویورک است و در زمینه‌هایی چون اقتصاد سیاسی و جنبش‌‌های اجتماعی، به‌ویژه در حوزه خاورمیانه و شمال آفریقا به تحقیق و پژوهش مشغول است. مهم‌ترین پژوهش کشاورزیان، پایان‌نامه دکترای او محسوب می‌شود که در آن نهاد بازار و سیر تحولات آن را در شش دهه اخیر مورد بررسی قرار داده است. همین رساله است که در قالب کتاب بازار و دولت به طبع رسیده است.

بازار و دولت در ایران یک ناداستان است که به‌طرزی جذاب و پرکشش قصه بازار تهران، آدم‌های آن و مناسبات‌شان را با قدرت روایت می‌کند. از مطالعه اقتصاد و سیاست در ایران معاصر سخن می‌گوید. بازار تهران همواره محور اقتصاد ایران و در واقع «تجربه شهری» یا حتی تجربه «مدرنیته ایرانی» نیز محسوب می‌شود. تجربه‌ای دگرگون‌کننده با تبعات درازمدت که برای مدت‌ها در کانون تحولات سیاسی و اقتصادی ایران حضور داشته است. اما این نقش‌آفرینی شدیدا رو به افول بوده است. در واقع، کشاورزیان به مقایسه اقتصاد و سیاست بازار در حکومت پهلوی و نظام انقلابی متعاقب آن می‌پردازد، حکومتی که با انگیزه مدرنیزاسیون درصدد تضعیف آن بود و نظامی که با حکم محافظت از بازارها به منزله نهادهایی «اسلامی» به قدرت رسید. نتایج سیاست‌های خاص خودشان با مقاصدشان کاملا اختلاف داشت. به‌رغم رویکرد خصمانه شاه، بازار در لوای حکومت وی رونق یافت و خودمختاری نهادی خود را تا آن اندازه حفظ کرد که در انقلاب اسلامی نقشی لازم را ایفا کرد. برعکس، حکومت برآمده از انقلاب اسلامی سیاست‌هایی را پیاده کرد که سهوا شیوه‌های عملکرد و کنش بازار را دگرگون ساخت و درنتیجه قابلیت آن را برای بسیج سیاسی تحلیل برد.  به گمان من، کتاب «بازار و دولت در ایران: سیاست‌های بازار تهران»، اثری معیار در مطالعه جامعه ایرانی است که از دریچه بازار تهران تحلیلی دقیق از روابط اجتماعی در ایران معاصر، پیش‌رو می‌نهد. بازار و دولت در ایران نظری به زندگی روزمره شهروندان ایرانی و ذهنیت‌های آنها از خلال تعاملات‌شان با یکدیگر، دولت و طبقه روحانیت عرضه می‌کند. کتاب حاضر، بر دیدگاه‌ها، ایدئولوژی‌ها و میراث‌ سیاسی و اجتماعی که از دهه ۱۹۶۰ اقتصاد ایران را جان بخشیده و شکل داده نگاهی عمیق می‌افکند. این کتاب، هم برای مخاطب عام و هم برای مخاطب خاص جذاب خواهد بود. این کتاب برای طیف وسیعی از علاقه‌مندان به جامعه‌شناسی، علوم‌سیاسی، اقتصاد، تاریخ، جغرافیا و حتی ادبیات جذاب خواهد بود.

1

این مطلب برایم مفید است
4 نفر این پست را پسندیده اند

ثبت نظر

ارسال

نمایش‌

قیمت نفت سنگین ایران کاهش یافت/تولید ۲.۰۸۶ میلیون بشکه در روز

طبق جدیدترین گزارش ماهانه اوپک، تولید نفت ایران در ماه ژانویه به ۲.۰۸۶ میلیون بشکه در روز رسید و نفت سنگین ایران بیش از یک دلار در هر بشکه ارزان شد.

  • 32

نرخ دلار آزاد در ۲۴ بهمن / دلار ۱۳ هزار و ۷۲۰ تومان شد

بر اساس معاملات انجام شده در صرافی‌های مجاز امروز، (۲۴ بهمن ۹۸) هر دلار آمریکا به مبلغ ۱۳ هزار و ۷۲۰ تومان داد و ستد شد.

  • 34

جهش ۲۵ درصدی کسری بودجه آمریکا/بدهی ملی رکورد زد

اوضاع هزینه‌کردهای دولت آمریکا هر روز بدتر و بدتر می‌شود و کسری بودجه دولت فدرال به میزان متوسط ۱۰۰ میلیارد دلار در ماه رسیده است.

  • 28

نرخ بهره منفی داد سوئیسی‌ها را درآورد

ذخایر ارزی سوئیس در نتیجه تداوم سیاست نرخ بهره منفی تا پایان سال ۲۰۱۹ کاهش یافت.

  • 56

۱۰۰۰۰همپوشانی بیمه ای رفع شد/بهره مندی ۱۶۸۰بیمارخاص از بیمه سلامت

گرگان- مدیرکل بیمه سلامت گلستان گفت: از مرداد ۹۷ تاکنون در گلستان ۱۰ هزار و ۶۴۷ همپوشانی بیمه ای شناسایی شده و برطرف شده است.

  • 35

نقدینگی آذر ماه ۹۸ به ۲۲ هزار و ۶۲۳ هزار میلیارد ریال رسید

براساس اعلام بانک مرکزی، رقم نقدینگی آذر ماه ۹۸ به ۲۲ هزار و ۶۲۳ هزار میلیارد ریال رسید.

  • 28

کمک ۳۲ میلیون دلاری ژاپن به ملت فلسطین

دولت ژاپن از تقدیم کمک‌های مالی جدید به ملت فلسطین به ارزش ۳۲ میلیون دلار خبر داد.

  • 26

پیش شرط های انتشار اوراق با درآمد ثابت برای بخش خصوصی

عضو سابق شورای عالی بورسگفت: برای انتشار اوراق با درآمد ثابت برای بخش خصوصی، نیاز مبرم به برنامه‌ریزی وجود دارد.

  • 32

نرخ رسمی ۲۹ ارز کاهش یافت/ افت قیمت یورو و پوند انگلیس

بانک مرکزی نرخ ۴۷ ارز را برای امروز اعلام کرد که بر اساس آن نرخ ۸ ارز افزایش و قیمت ۲۹ واحد پولی از جمله پوند انگلیس و یورو کاهش یافت؛ ۱۰ ارز دیگر نیز ثابت ماند.

  • 29

راه هموار دریافت رمز دوم پویا در بانک تجارت

دریافت رمز دوم پویا در بانک تجارت با مسیرهای ساده امکان پذیر است.

  • 37

روش‌های دریافت رمز پویا برای کارت‌های بانک‌پاسارگاد

بانک پاسارگاد همگام با نظام بانکی کشور، برای ارتقای امنیت در پرداخت‌های اینترنتی، امکان دریافت رمز پویا را برای مشتریان دارنده‌ی تلفن‌های همراه هوشمند و غیرهوشمند فراهم کرده‌است.

  • 34

سرمایه‌گذاری اتباع آسیایی و اروپایی در آذربایجان‌غربی

ارومیه- مدیرکل امور اقتصادی و دارایی ‌آذربایجان‌غربی گفت: این استان میزبان طرح‌های ‌سرمایه‌گذاری از ۶ کشور جهان از جمله سرمایه‌گذارانی از چهار کشور اروپایی است.

  • 28

سرمایه‌گذاری اتباع آسیایی و اروپایی در آذربایجان‌غربی

ارومیه- مدیرکل امور اقتصادی و دارایی ‌آذربایجان‌غربی گفت: این استان میزبان طرح‌های ‌سرمایه‌گذاری از ۶ کشور جهان از جمله سرمایه‌گذارانی از چهار کشور اروپایی است.

  • 28

سرمایه‌گذاری اتباع آسیایی و اروپایی در آذربایجان‌غربی

ارومیه- مدیرکل امور اقتصادی و دارایی ‌آذربایجان‌غربی گفت: این استان میزبان طرح‌های ‌سرمایه‌گذاری از ۶ کشور جهان از جمله سرمایه‌گذارانی از چهار کشور اروپایی است.

  • 25

قیمت سکه طرح جدید ۲۳ بهمن به ۵ میلیون و ۱۰۵ هزار تومان رسید

قیمت هر قطعه سکه تمام بهار آزادی طرح جدید، امروز چهارشنبه ۲۳ بهمن ۹۸ به ۵ میلیون و ۱۰۵ هزار تومان رسید.

  • 24

آیین نامه تسویه تعهدات ارزی اصلاح شد

آئین‌نامه اجرایی موضوع تسهیل و تسریع در تسویه تعهدات ارزی بانک مرکزی به منظور تأمین نظر هیئت بررسی و تطبیق مصوبات دولت با قوانین مجلس، اصلاح شد.

  • 26