تقدم یا تاخر حذف صفر؟

تقدم یا تاخر حذف صفر؟

دنیای اقتصاد : پس از اطلاع‌رسانی در مورد لایحه حذف ۴ صفر از پول ملی، رئیس کل بانک مرکزی برخی از جزئیات آن را منتشر کرد. این جزئیات حاکی از آن است که برنامه اصلاح پولی، دو سال زمان می‌برد. اما نکته مهم اینجاست که در این مدت، آیا ابتدا باید سیاست‌های اصلاحی به شکل جدی و موثر اجرا شوند یا پس از آغاز اصلاح واحد پول، اقدامات اصلاحی به‌طور همزمان اجرایی شوند؟

پنجشنبه 20 دی 1397 ساعت 9:55

به گزارش شبکه خبری بانک و بیمه "بینا" به نقل از دنیای اقتصاد 

تقدم یا تاخر حذف صفر؟

جزئیات لایحه پیشنهادی

در دوره جدید ریاست بانک مرکزی، رسمی بنا شده که پیام‌های رئیس‌کل نه از سایت بانک مرکزی بلکه از صفحه شخصی رئیس کل بانک مرکزی در اینستاگرام قابل برداشت است. البته این‌بار، نوشته عبدالناصر همتی در صفحه شخصی خود، در سایت بانک مرکزی نیز منتشر شده است. همتی در این یادداشت جزئیات لایحه پیشنهادی حذف ٤ صفر از پول ملی را در پنج بند تشریح کرد؛ ۱- در درجه اول لازمه اجرایی شدن این طرح تصویب در دولت و تایید مجلس است. ۲- این فرآیند زمان‌بر به لحاظ حقوقی و فنی است و بر مبنای برآورد کارشناسان ما اجرای آن نزدیک دو سال طول می‌کشد. ٣- این اقدام در کنار سایر اقدامات اساسی بانک مرکزی برای اصلاح نظام بانکی و به‌کارگیری ابزارهای نوین سیاست‌های پولی و شیوه‌های جدید و کارآمد نظارت بر بانک‌ها خواهد بود و عملیاتی شدن آن عملا متأخر بر اصلاحات بانکی خواهد بود. ۴-بعد از قانونی شدن، پول‌های جدید به تدریج و با جایگزینی آنها با اسکناس‌های فرسوده قبلی وارد چرخه می‌شوند و هزینه آن قابل مقایسه با هزینه چاپ حجم زیاد اسکناس‌های فعلی نخواهد بود. ٥- اصلاح نرخ برابری پول ملی از طریق حذف صفرها وجهه پول ملی را در صحنه بین‌المللی ارتقا می‌بخشد و اقدامی است که در بسیاری از کشورها در کنار سایر اقدامات، سرآغازی برای اصلاحات جدی اقتصادی است. 

تناقض در سخنان رئیس کل

به نظر در سخنان رئیس کل بانک مرکزی، یک تناقض به چشم می‌خورد. همتی در بند پنجم ویژگی لایحه پیشنهادی، حذف صفر را در بسیاری از کشورها، به‌عنوان سرآغازی برای اصلاحات جدی معرفی کرد. در حالی که در بند سوم همین یادداشت، این اقدام را در کنار دیگر سیاست‌ها دید و عملیاتی شدن آن را متاخر بر اصلاحات بانکی اعلام کرد. اگر حذف صفر پس از اصلاحات بانکی عملیاتی می‌شود، چگونه می‌تواند سرآغازی بر اصلاحات جدی اقتصادی باشد؟ شاید اگر اصلاحات بانکی را جزء اصلاحات جدی اقتصادی ندانیم، چنین گزاره‌ای قابل فهم باشد، اما بعید است که رئیس کل بانک مرکزی اصلاحات نظام بانکی(به‌عنوان یکی از ابرچالش‌های جدی اقتصاد ایران) را در زمره اصلاحات جدی اقتصادی قرار ندهد.  اما این تناقض، یک بحث مهم در تجارب جهانی به شمار می‌رود: اینکه آیا اصلاح پولی به‌صورت مستقل و سرآغاز اصلاحات اقتصادی باشد یا پس از اصلاحات بانکی در گام آخر به‌کار گرفته شود. در این زمینه مروری بر اظهارنظرهای کارشناسان بانکی در ادوار مختلف می‌تواند راهگشا باشد. اظهار نظر علی دیواندری در مرور تجربه موفق ترکیه در حذف صفر، می‌تواند جامع‌ترین چراغ راه این سیاست باشد. 

علی دیواندری، رئیس پژوهشکده پولی و بانکی؛ مصاحبه با مجله تجارت فردا، ۲۸ آذر ۱۳۹۵: ترکیه در زمینه رفرم پولی، یک نمونه موفق است. سیاست‌گذاران این کشور، به یک‌باره شش صفر را از پول ملی حذف کردند. با این حال برنامه رفرم پولی و حذف صفر، آخرین اقدام اصلاحی بود که در بازسازی نظام پولی و اقتصادی این کشور انجام شد و قبل از آن اقدامات بسیار مهم و زیرساختی عملیاتی شده بود. در سال ۲۰۰۲، «هدف‌گذاری ضمنی تورم» در دستور کار بانک مرکزی قرار گرفت و تا سال ۲۰۰۶ ادامه یافت.  

مجتبی کردنوری، رئیس کل اداره نشر اسکناس بانک مرکزی(۱۳۶۷-۱۳۶۰)، مصاحبه با تجارت فردا، ۴ خرداد ۱۳۹۲: مساله‌ای که مورد توجه قرار نمی‌گیرد این است که حذف صفر باید جزئی از یک طرح جامع باشد و مکانیسم‌های متعدد دیگری هم در آن لحاظ شود. شما تجربه‌های موفق حذف صفر در کشورهای جهان را هم که ببینید مشاهده می‌کنید، برنامه مدونی برای نظام پولی در دست داشته‌اند که حذف صفر فقط یک قسمت آن بوده است.  

محمدرضا تابش، عضو شورای پول و اعتبار، مصاحبه با خبرگزاری «ایسنا»، ۱۷ دی ۹۷: عمده افزایش پایه پولی باعث کم ارزش شدن پول می‌شود و به تورم لجام‌گسیخته و گرانی کالا می‌انجامد. متاسفانه این دور تسلسل در اقتصاد ایران چند دهه است که تداوم دارد، درحالی که ما با میانگین تورم دو درصدی در دنیا مواجه هستیم. باید به جای حذف صفرها اقدامات عملی برای کاهش تورم و تقویت پایه پول ملی که عملا منجر به کاهش صفرها می‌شود، انجام پذیرد.

تقدم اصلاحات اقتصادی

نگاه از سه ضلع پژوهشی، اجرایی و تقنینی نشان می‌دهد که اصلاحات اقتصادی، تقدم بر اصلاح پولی دارد و اصلاح پولی نمی‌تواند به‌عنوان سرآغاز اصلاحات جدی اقتصادی تلقی شود. نگاهی به پژوهش‌های انجام شده در رابطه با این موضوع نیز بر این ادعا صحه می‌گذارد. محسن مهرآرا (استاد اقتصاد دانشگاه تهران) و همکارانش در تحقیقی که در سال ۹۴ در فصلنامه پژوهش‌های پولی-بانکی منتشر شده است، تجربه اجرای رفرم پولی در کشورهای مختلف را بررسی کرده‌اند. بررسی کشورهایی که اقدام به اجرای طرح حذف صفر از پول ملی خود کرده‌اند، نشان می‌دهد کشورهایی در اجرای این طرح موفق بوده‌اند که قبل از اجرا، بسترهای اقتصادی لازم برای کنترل تورم را مهیا ساختند. کشورهایی که توجهی به این بسترها و زیرساخت‌‌های اقتصادی نکرده‌ بودند، به نتایج مورد انتظار خود نیز دست نیافتند و حتی اجرای این طرح، موجب تشدید تورم در این کشورها شده است تا جایی که برخی از این کشورها، بعد از مدتی دوباره مجبور به حذف صفر از پول ملی خود شده‌اند. مطابق نتایج حاصل از این تحقیق، مهم‌ترین بسترهایی که سیاست‌گذار اقتصادی برای موفقیت طرح حذف صفر از پول ملی باید فراهم کند شامل کاهش کسری بودجه دولت، استقلال بانک مرکزی در اتخاذ تصمیمات و سیاست‌ها، استفاده از راه‌های ضدتورمی در تامین کسری بودجه و کاهش بدهی دولت به سیستم بانکی است. در تحقیق مذکور، اکثر کشورهایی که مورد بررسی قرار گرفتند، کشورهای در حال توسعه بودند که اقتصادی تقریبا مشابه با اقتصاد ایران دارند. در نتیجه نتایج این تحقیق می‌تواند بر اقتصاد ایران نیز دلالت داشته باشد و نشان دهد که رفرم پولی، یک پیش‌نیاز قوی دارد که در صورت عدم تامین آن، اصلاحات اقتصادی به صرف تغییر واحد پول آغاز نخواهد شد.

ثبت نظر

ارسال

تبلیغات‌

مسیر سرمایه گذاری کشور برای پژوهش نادرست است

کاشان - معاون علم و فناوری رئیس جمهور با بیان اینکه مسیر سرمایه گذاری کشور بر روی پژوهش نادرست است، گفت: تکنولوژی با پول به دست نمی آید.

  • 3

رفع مشکلات ۱۳۰ واحد صنعتی کرمان/ به دنبال توسعه پتروشیمی هستیم

کرمان - رئیس سازمان صنعت، معدن و تجارت استان کرمان گفت: وضعیت ۱۳۰ واحد صنعتی در حال رصد است و به دنبال رفع مشکلات آنها هستیم.

  • 5

دیدار مدیرعامل بانک توسعه تعاون با استاندار خراسان جنوبی

مدیرعامل بانک توسعه تعاون در سفر به استان خراسان جنوبی با استاندار دیدار و گفتگو کرد

  • 18

تذکر مجدد نماینده اهواز در خصوص مسکن کارکنان لوله‌سازی اهواز

نماینده مردم اهواز در مجلس در خصوص وضعیت مسکن کارکنان لوله‌سازی اهواز با بیان اینکه «منازل کارکنان لوله سازی هنوز در ملکیت بانک است» مجدادا به وزیر اقتصاد تذکر داد.

  • 18

«بانک آفیسر» جایگزین سرویس‌های بانکداری سنتی می‌شود

مدیرعامل بانک ملی ایران با بیان اینکه این بانک برای نخستین بار سیستم یکپارچه بانکی معروف به سیبا و خدمات بانکی آنلاین را در نظام بانکی کشور پیاده سازی کرد، گفت: سیبا جایگزین روش‌های سنتی بانکداری شد.

  • 17

«بانک آفیسر» جایگزین سرویس‌های بانکداری سنتی می‌شود

مدیرعامل بانک ملی ایران با بیان اینکه این بانک برای نخستین بار سیستم یکپارچه بانکی معروف به سیبا و خدمات بانکی آنلاین را در نظام بانکی کشور پیاده سازی کرد، گفت: سیبا جایگزین روش‌های سنتی بانکداری شد.

  • 17

دستورالعمل مالیاتی خریداران سکه ابلاغ شد

دستورالعمل سازمان امور مالیاتی موضوع مالیات عملکرد دریافت کنندگان سکه از بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران از سوی رئیس کل سازما مالیاتی ابلاغ شد.

  • 16

تنش‌ بین آمریکا و ایران قیمت نفت را افزایش داد

قیمت نفت در بازارهای جهانی به علت تنش‌های آمریکا و ایران در خلیج فارس با 43 سنت افزایش 65.63 دلار معامله شد.

  • 24

مطالباتِ داروخانه ها پرداخت می شود

قزوین_ مدیرکل بیمه سلامت استان قزوین گفت: مطالباتِ اردیبهشت ماه داروخانه ها پرداخت می شود.

  • 17

پرسپولیس و ذوب آهن جریمه شدند/ تیم برانکو اخطار گرفت

کنفدراسیون فوتبال آسیا آرای انضباطی خود را منتشر کرد که بر این اساس پرسپولیس و ذوب آهن جریمه شدند.

  • 16

هر پزشک باید برای ویزیت بیمار چند دقیقه وقت بگذارد؟

مدیرکل بیمه سلامت استان هرمزگان با بیان اینکه بیمه‌شدگان روستایی و کمیته امداد برای کاهش هزینه‌های درمان ملزم به رعایت سیستم ارجاع هستند، گفت: هر پزشک متخصص باید درازای دریافت ویزیت ۲۰ دقیقه به بیماران خدمات‌رسانی کنند و بیماران باید به حقوق خود واقف بوده و مطالبه گر باشند.

  • 15

رشد ۵۱۰۰ واحدی شاخص کل/ جابجایی ۳.۵میلیارد برگه بهادار در بورس

شاخص بورس روز جاری با رشد ۵۱۰۸ واحدی در پایان معاملات به ۲۴۲ هزار و ۵۶۷ واحد رسید.

  • 17

تسهیلات ۱۴۰۰ میلیارد ریال بانک توسعه تعاون در خراسان جنوبی

مدیرعامل بانک توسعه تعاون از پرداخت ۱۹۰۰ میلیارد ریال تسهیلات از ابتدای دولت یازدهم و دوازدهم و پرداخت ۱۴۰۰میلیارد ریال در سال ۹۷ در استان خراسان جنوبی خبر داد و عملکرد این استان را مثبت ارزیابی نمود.

  • 26

تسهیلات ۱۴۰۰ میلیارد ریال بانک توسعه تعاون در خراسان جنوبی

مدیرعامل بانک توسعه تعاون از پرداخت ۱۹۰۰ میلیارد ریال تسهیلات از ابتدای دولت یازدهم و دوازدهم و پرداخت ۱۴۰۰میلیارد ریال در سال ۹۷ در استان خراسان جنوبی خبر داد و عملکرد این استان را مثبت ارزیابی نمود.

  • 17

بازدید مدیرعامل بانک توسعه تعاون از شعب استان خراسان جنوبی

مدیرعامل بانک توسعه تعاون به همراه فتاحی عضو هیئت‌مدیره و هیئت همراه از مدیریت شعب بانک توسعه تعاون خراسان جنوبی و شعب مرکزی بیرجند، شعب جمهوری و باجه شهید رجائی بازدید کرد.

  • 24

بازدید عضو هیات مدیره بانک ملی ایران از گروه تولیدی کاله

عضوهیات مدیره بانک ملی ایران درراس هیاتی ازمسئولان بانک،ازگروه تولیدی سولیکوکاله به عنوان یکی ازتولید کنندگان فرآورده های لبنی فعال داخلی باهدف تسهیل ورفع موانع تولیدوارائه خدمات بهینه بازدید کرد.

  • 17

طرح نسخه الکترونیک در قزوین به صورت پایلوت اجرا می شود

قزوین- مدیرکل بیمه سلامت استان قزوین گفت: طرح نسخه الکترونیک برای حذف دفترچه های کاغذی بیمه و کاهش هزینه و تسهیل در ارائه خدمات درمانی امسال در شهر محمدیه قزوین به صورت پایلوت اجرا می شود.

  • 18

روز بهاری بورس در تابستان

شاخص بورس روز جاری با رشد بیش از ۵۰۰۰ واحدی در پایان معاملات به ۲۴۲ هزار و ۵۶۷ واحد رسید.

  • 17

رکوردی جدید در کارنامه بورس تهران/ رشد قیمت بیش از ۸۰ درصد نمادهای معاملاتی

شاخص کل بورس تهران امروز نیز به حرکت در مسیر صعودی ادامه داد و توانست با ثبت رشد ۵۱۰۸ واحدی که بیشترین میزان رشد این نماگر در یک ماه اخیر به شمار می‌رود، ضمن عبور از قله تاریخی این بازار، در میانه کانال ۲۴۲ هزار واحدی جای گیرد.

  • 28